Khu vực bếp là nơi tạo ra món ăn, nhưng cũng là khu vực có nguy cơ cháy nổ cao nhất trong nhà hàng. Bếp gas, bình gas công nghiệp, dầu mỡ, thiết bị điện, lò nướng và nồi chiên đều có thể trở thành nguồn gây cháy nếu vận hành sai cách. Vì vậy, xây dựng nội quy PCCC khu vực bếp không chỉ để treo cho đúng quy định, mà còn giúp nhân viên biết phải làm gì trước, trong và sau mỗi ca làm việc. Cùng Gas Bình Minh tìm hiểu trong bài viết này.
Nội quy PCCC khu vực bếp nhà hàng cần có những gì?
Nội quy PCCC khu vực bếp cần bao quát cả con người, thiết bị, nhiên liệu và quy trình xử lý sự cố. Với nhà hàng sử dụng gas, phần quy định về bình gas, van gas, dây dẫn và thao tác khóa mở gas phải được ưu tiên.
Quy định về sử dụng bếp gas, bình gas và van gas
Gas là nguồn nhiên liệu chính trong nhiều bếp nhà hàng. Vì vậy, nội quy cần yêu cầu nhân viên sử dụng đúng thao tác, không tự ý sửa chữa và luôn kiểm tra tình trạng gas trước khi vận hành.
Các quy định quan trọng gồm:
- Không tự ý thay đổi hệ thống gas: Nhân viên không được tự di chuyển bình gas, tháo lắp van, thay dây dẫn hoặc nối thêm thiết bị khi chưa có kỹ thuật chuyên môn.
- Kiểm tra mùi gas trước khi bật bếp: Nếu phát hiện mùi gas lạ, phải dừng thao tác, khóa van và báo ngay cho quản lý.
- Khóa van gas sau mỗi ca làm việc: Đây là bước bắt buộc để hạn chế rò rỉ gas ngoài giờ hoạt động.
- Không dùng lửa để kiểm tra rò rỉ gas: Chỉ kiểm tra bằng dung dịch bọt xà phòng hoặc thiết bị chuyên dụng.

Quy định về hệ thống điện và thiết bị sinh nhiệt
Ngoài gas, hệ thống điện cũng là nguyên nhân phổ biến gây cháy trong bếp nhà hàng. Các thiết bị như tủ đông, tủ mát, máy hút mùi, nồi cơm điện công nghiệp, bếp điện, lò nướng điện thường tiêu thụ công suất lớn.
Nội quy cần nêu rõ:
- Không cắm quá nhiều thiết bị vào một ổ điện: Việc quá tải có thể gây nóng dây, chập điện và phát sinh cháy.
- Không để dây điện gần nước hoặc dầu mỡ: Môi trường bếp ẩm ướt dễ làm hỏng lớp cách điện.
- Không sử dụng thiết bị hư hỏng: Khi dây điện tróc vỏ, ổ cắm lỏng hoặc thiết bị phát tia lửa, phải ngừng sử dụng ngay.
- Ngắt điện thiết bị sau khi hết ca: Bếp trưởng hoặc nhân viên được phân công cần kiểm tra trước khi rời bếp.
Xem thêm: Các loại gas phổ biến dùng trong nấu ăn hiện nay
Quy định về vật liệu dễ cháy trong khu vực bếp
Trong bếp nhà hàng, nhiều vật dụng tưởng như bình thường lại có thể làm cháy lan nhanh. Dầu ăn, khăn lau, giấy order, bao bì nhựa, thùng carton và rác bếp cần được kiểm soát chặt chẽ.
Nhà hàng nên đưa vào nội quy các yêu cầu sau:
- Không chất đống thùng carton trong bếp: Khu vực bếp chỉ nên giữ lượng bao bì cần thiết trong ca làm việc.
- Không treo khăn gần bếp lửa: Khăn lau dính dầu mỡ rất dễ bắt lửa khi tiếp xúc nhiệt.
- Thu gom rác bếp đúng thời điểm: Rác không được để tràn ra lối đi hoặc gần thiết bị sinh nhiệt.
- Bố trí kho riêng cho vật liệu dễ cháy: Các vật dụng không dùng trực tiếp trong ca nên được chuyển khỏi khu bếp.

Quy định về thiết bị PCCC trong khu vực bếp
Thiết bị PCCC phải được đặt đúng vị trí, dễ thấy, dễ lấy và phù hợp với loại nguy cơ cháy trong bếp. Nếu thiết bị bị che khuất hoặc hết hạn kiểm định, nhân viên sẽ khó xử lý kịp khi có sự cố.
Khu vực bếp nên có:
- Bình chữa cháy CO₂ hoặc bình bột: Đặt gần lối ra, khu bếp và khu vực có nguy cơ cháy cao.
- Mền chống cháy: Dùng để phủ lên đám cháy nhỏ hoặc hỗ trợ xử lý cháy dầu.
- Đèn exit và đèn chiếu sáng sự cố: Giúp nhân viên, khách hàng di chuyển khi mất điện.
- Sơ đồ thoát nạn: Treo tại vị trí dễ quan sát, gần cửa ra vào hoặc hành lang.
Cách xử lý khi phát hiện mùi gas trong khu vực bếp
Rò rỉ gas là tình huống nguy hiểm vì gas có thể tích tụ trong không gian kín. Khi gặp tia lửa, công tắc điện hoặc nguồn nhiệt, sự cố có thể chuyển thành cháy nổ nhanh.
Nhân viên cần thực hiện theo quy trình sau:
- Bình tĩnh thông báo cho người xung quanh: Không la hét gây hoảng loạn, nhưng phải báo rõ khu vực có mùi gas.
- Khóa ngay van gas nếu có thể tiếp cận an toàn: Ưu tiên khóa van bình gas hoặc van tổng.
- Không bật hoặc tắt công tắc điện: Thao tác điện có thể tạo tia lửa gây cháy nổ.
- Mở cửa để thông gió tự nhiên: Giúp khí gas thoát ra ngoài, giảm nồng độ tích tụ.
- Không dùng điện thoại gần khu vực rò rỉ: Nên di chuyển ra vị trí an toàn trước khi gọi hỗ trợ.
- Liên hệ kỹ thuật gas: Không tiếp tục sử dụng bếp khi chưa xác định và xử lý nguyên nhân.

Xem thêm: Cung cấp gas cho nhà hàng, khách sạn giá tốt
Cách xử lý khi phát hiện cháy trong khu vực bếp
Khi xảy ra cháy, nhân viên phải đánh giá nhanh mức độ sự cố. Nếu đám cháy mới phát sinh và còn trong khả năng kiểm soát, có thể dùng thiết bị tại chỗ. Nếu cháy lan nhanh, cần ưu tiên sơ tán và gọi lực lượng chức năng.
Quy trình xử lý gồm:
- Hô báo cháy ngay: Thông báo cho quản lý, nhân viên và khách hàng gần khu vực nguy hiểm.
- Ngắt nguồn gas và điện nếu an toàn: Không cố tiếp cận nếu lửa đã lan mạnh.
- Dùng bình chữa cháy phù hợp: Hướng vòi vào gốc lửa, giữ khoảng cách an toàn khi phun.
- Dùng mền chống cháy với đám cháy nhỏ: Phủ kín để cắt oxy, không hất nước vào cháy dầu.
- Gọi 114 nếu không kiểm soát được: Cung cấp địa chỉ, vị trí cháy và tình trạng hiện tại.
- Sơ tán theo lối thoát hiểm: Không quay lại lấy tài sản khi khu vực còn nguy hiểm.
Trách nhiệm của nhân viên và quản lý trong nội quy PCCC khu vực bếp
Nội quy chỉ hiệu quả khi được phân công trách nhiệm cụ thể. Mỗi vị trí trong nhà hàng cần hiểu rõ phần việc của mình, từ nhân viên bếp, bếp trưởng đến quản lý trực ca.
Nhân viên bếp cần thực hiện:
- Tuân thủ đúng thao tác vận hành: Không bỏ qua bước kiểm tra gas, điện và thiết bị trước khi nấu.
- Giữ khu vực làm việc gọn gàng: Không để vật dễ cháy gần nguồn nhiệt hoặc chắn lối đi.
- Báo cáo ngay dấu hiệu bất thường: Mùi gas, dây điện nóng, van lỏng, bình gas rỉ sét đều phải báo quản lý.
- Tham gia huấn luyện PCCC: Biết sử dụng bình chữa cháy, mền chống cháy và quy trình thoát nạn.
Bếp trưởng hoặc quản lý trực ca cần kiểm tra:
- Trước ca: Kiểm tra bình gas, van gas, thiết bị điện, bình chữa cháy và lối thoát hiểm.
- Trong ca: Nhắc nhở nhân viên không để vật dễ cháy gần bếp, không rời thiết bị đang hoạt động.
- Sau ca: Kiểm tra khóa van gas, tắt bếp, ngắt điện và vệ sinh khu vực bếp.
- Định kỳ: Ghi nhận tình trạng thiết bị, đề xuất thay thế dây gas, van gas hoặc bình chữa cháy khi cần.

Kết luận
Nội quy PCCC khu vực bếp là nền tảng giúp nhà hàng vận hành an toàn, đặc biệt khi sử dụng gas công nghiệp hoặc bình gas 45kg. Một bộ nội quy hiệu quả cần rõ ràng, dễ áp dụng và gắn trực tiếp với quy trình sử dụng gas, điện, thiết bị sinh nhiệt, bình chữa cháy và lối thoát nạn.
Để giảm rủi ro cháy nổ, nhà hàng nên kết hợp nội quy PCCC với việc kiểm tra hệ thống gas định kỳ, thay thế dây dẫn đúng hạn và sử dụng gas từ đơn vị uy tín. Liên hệ Gas Bình Minh để được tư vấn giải pháp gas an toàn cho bếp nhà hàng, quán ăn và bếp công nghiệp.